Nog twee te gaan, we gaan naar iemand van het Bijwerkingencentrum Lareb en dat is Veronique Maas.
Veronique kom bij ons.
Je bent opgeleid als verloskundige met een master in Gezondheidsbevordering ..
.. en in 2022, vorig jaar dus, gepromoveerd op het onderwerp preconceptiezorg in het Erasmus Medisch Centrum.
- Dat klopt.
- En jij gaat ons over jouw project bijpraten.
- Zeker.
- Gaat het goedkomen?
- Ik denk het, vast.
- Dit is je publiek.
We starten de tijd nu, succes!
- Dank je wel.
Goedemiddag allemaal, ik heb ook direct een casus voor jullie.
Anna is hoogzwanger en ze is verkouden.
Ze staat in de drogist en ze is op zoek naar een neusspray.
Maar kiest ze voor de neusspray op basis van een zoutoplossing (houdt flesje omhoog) ..
.. of voor de neusspray op basis van xylometazoline (houdt ander flesje omhoog)?
Het lijkt een onschuldige keuze, maar omdat Anna zwanger is, gelden er net wat andere adviezen dan daarbuiten.
Maar waar kan Anna zo snel opzoeken of xylometazoline mogelijk schadelijk is?
En is het niet handig dat ze deze informatie altijd bij de hand heeft?
Daarom gaan wij in een mobiele app adviezen voor geneesmiddelen handig en duidelijk beschrijven.
Speciaal voor vrouwen die zwanger zijn, borstvoeding geven en hun zorgverleners.
Mijn naam is dus inderdaad Veronique Maas, ik ben verloskundige en ik heb een master in gezondheidsbevordering ..
.. en ik ben gepromoveerd op preconceptiezorg.
Inmiddels werk ik als onderzoeker bij Moeders van Morgen en ben ik de projectleider van dit project.
Moeders van Morgen is onderdeel van Bijwerkingencentrum Lareb ..
.. en wij doen onderzoek naar de veiligheid van geneesmiddelengebruik in de zwangerschap.
Wij buigen dus ons vaak over de vraag, mag je dit middel wel of niet gebruiken in de zwangerschap.
En dat is niet altijd eenvoudig.
Voordat een medicijn verkocht mag worden, gaat er jaren aan geneesmiddelenonderzoek aan vooraf.
Maar laat het nu net zo zijn dat zwangere vrouwen vaak vanwege ethische redenen geëxcludeerd worden in deze grote trials.
Alleen het deel in de gekleurde deel van de populatie wordt vaak meegenomen in deze trials.
Vaak dus jonge mannen.
En om te bepalen of een geneesmiddel mogelijk schadelijk is, kijken we naar veel verschillende factoren.
Dit plaatje laat goed zien wat de externe middelen van invloed zijn op de groei van de baby.
Zo kijken we onder andere of een bepaald middel bij de baby komt via de placenta, ..
.. maar is ook het moment in de zwangerschap waarop het middel wordt gebruikt van belang
Kortom, er is nog heel veel onderzoek nodig.
Daarom hebben we in eerdere ZonMw-projecten ..
.. hard gewerkt aan het zwangerschapscohort Moeders van Morgen (voorheen de pREGnant-studie).
In onze studie volgen we aan de hand van vragenlijsten al meer dan 13.000 zwangerschappen op tot 1 jaar na de geboorte.
Zo krijgen we steeds meer inzicht in de effecten van bepaalde middelen op de zwangerschapsuitkomsten.
Alle beschikbare literatuur bundelen we in de hand van kennispagina’s inmiddels al 450 op onze website.
Hier zien we een voorbeeld van NSAID’s in de zwangerschap.
Maar helaas weten de zwangere vrouwen en hun zorgverleners deze kennispagina’s niet altijd te vinden.
Daarom brengen wij met ons implementatieproject onze kennis terug naar de doelgroep.
Het idee is gebaseerd op de ZwangerHap app van het Voedingscentrum.nl.
In deze app kan je van meer dan duizend voedingsmiddelen opzoeken of je ze wel of beter niet kan eten tijdens de zwangerschap.
Zo leer je dat je gebakken vis prima kan eten, maar dat je rauwe vis beter kan laten staan.
De app is een succes, meer dan 75% van de zwangere vrouwen heeft de app gedownload.
Wij willen dus graag een vergelijkbare tool ontwikkelen maar dan voor geneesmiddelen.
Het doel van ons project is om via een mobiele app de kennis over het gebruik van geneesmiddelen ..
.. toegankelijker te maken voor zwangere vrouwen en hun zorgverleners.
We weten namelijk dat meer dan 80% van de zwangere vrouwen een geneesmiddel gebruikt op enig moment in de zwangerschap.
De app focust zich met name op zelfzorgmiddelen (vrij verkrijgbare geneesmiddelen in een drogist of in de supermarkt).
Dit vanwege het feit dat voor het verkrijgen van deze middelen er geen counseling of advies van een zorgverlener aan te pas komt.
En omdat meer dan 90% van de zelfzorgmiddelen buiten de apotheek wordt gekocht, ..
.. is het met name voor deze middelen extra van belang dat de zwangere vrouw zelf opzoekt of ze mogelijk schadelijk zijn.
En wat zal er in de app te zien zijn?
De informatie dient kort en krachtig aan de hand van kleuren en symbolen weergegeven te worden.
De wens is dat er zowel gezocht kan worden op een specifiek middel (bijvoorbeeld door het scannen van een barcode).
Maar er kan ook gezocht worden op een veel voorkomende klachten (zoals hoofdpijn of hooikoorts) ..
.. waarbij de voorkeursmiddelen getoond worden.
De app zal generieke informatie geven over de veiligheid, ..
.. het gaat hier dus niet om gepersonaliseerde informatie, dat is uiteraard natuurlijk aan de behandelend arts.
De app biedt wel ook de mogelijkheden om waarschuwingen en alerts in te bouwen, ..
.. bijvoorbeeld dat wanneer een middel gebruikt wordt ..
.. dat je eerst moet checken of het goed samengaat met een ander middel dat je mogelijk al gebruikt.
Aan de andere kant kan er ook gewaarschuwd worden dat een ogenschijnlijk onschuldige klacht ..
.. als hoofdpijn ook een symptoom kan zijn van een gevaarlijke zwangerschapscomplicatie.
Hierbij kan dan het advies naar voren komen om contact te zoeken met de zorgverlener wanneer de klacht langer aanhoudt ..
.. of indien er andere klachten ook spelen.
Onze doelgroep zijn zowel de zwangere vrouwen, vrouwen die borstvoeding geven, ..
.. en hun professionals (denk aan onder andere aan de apotheek, huisarts, de verloskundige etc.).
Want ook zij hebben behoefte aan eenduidige en betrouwbare informatie.
We hopen dat de app uiteindelijk de werkdruk zal doen dalen ..
.. door veel vragen over zelfzorgmiddelen van zwangere vrouwen weg te nemen.
Aan de hand van verschillende zoektermen die gebruikt worden in de app kunnen we goed meten waar de doelgroep behoefte aan heeft, ..
.. bijvoorbeeld over welke onderwerpen ze graag meer informatie ontvangen.
Zo weten we bijvoorbeeld vanuit de ZwangerHap app dat er regelmatig gezocht wordt op Strepsils en op Rennies.
Ons project speelt dus in op deze behoefte.
Per 1 mei zal ons tweejarige project officieel van start gaan.
Het eerste jaar staat in het teken van ontwikkeling van de app.
Aan de hand van verschillende vragenlijsten en focusgroepen met de eindgebruikers, ..
.. proberen we eerst de wensen en de behoeftes goed in kaart brengen.
Vooral eerst goed luisteren dus.
Hoe moet de app er uit zien? Welke faciliteiten heeft het nodig etcetera
Daarna start het bouwen van de app door een gespecialiseerd bureau.
Het tweede jaar staat in het teken van de implementatie en de evaluatie.
We hopen de app in het voorjaar van 2024 te mogen lanceren.
Samen met de doelgroep zullen we goed kijken naar een geschikte implementatie strategie.
Met onze bestaande samenwerkingspartners hopen we een groot deel van de doelgroep te bereiken ..
.. bijvoorbeeld met een promotiecampagne of social media.
Na afloop van het project blijft het beheer en de borging bij het Lareb.
De app is een verbinding met onze kennisbank en dit biedt mogelijkheden om de informatie in de app constant te vernieuwen ..
.. bijvoorbeeld als er nieuwe middelen op de markt komen of als de evidence voor een bepaald middel verandert.
En we doen het project gelukkig niet alleen, in onze werkgroep zitten onder andere afgevaardigden van de KNOV, NVOG en het CBD.
Maar we zijn ook in gesprek met de NHG en het KNMP voor verdere betrokkenheid.
Maar zit jij nu in de zaal als zorgverlener en lijkt het je leuk om met ons mee te denken, bijvoorbeeld in een focusgroep, ..
.. of aan de hand van vragenlijsten, kom dan vooral vandaag naar ons toe, ..
.. we zijn te herkennen aan onze tasjes om contactgegevens uit te wisselen, want we hebben jullie nodig.
En herinneren jullie nog hoogzwangere Anna die in de drogist staat?
Hopelijk weet zij straks, net als alle andere zwangere vrouwen in Nederland, ..
.. dat ze het beste voor de neusspray met zoutoplossing had kunnen gaan ..
.. om zo de risico’s op vaatvernauwing in de placenta te verkleinen.
- Dames en heren, Veronique Maas van Moeders voor Morgen en Bijwerkingencentrum Lareb.