Welkom, dames en heren, bij de workshop 'onvrijwillige zorg thuis'.
Mijn naam is Garrit Schumacher, van Significant Public...
en dit is Annemarie van der Meer, die ook nog eventjes iets staat te doen.
Wij proberen jullie vanmiddag door deze drie kwartier heen te leiden.
Waarom staan we hier? We zijn gevraagd door VWS om zes praktijkpilots te begeleiden...
die oefenen met het stappenplan van de Wet zorg en dwang.
Vier daarvan zitten in een ambulante context...
en daar vertellen we wat over tijdens deze workshop.
Wat gaan we doen? We staan kort stil bij de pilots:
Waarom zijn ze er? Wat zijn de doelen? Wanneer worden de resultaten gepubliceerd?
We hebben een kort filmpje over twee pilotorganisaties die zich even voorstellen.
Dat laten we zien, en daarna gaan we zelf aan de slag met een casus.
Want de pilotorganisaties zijn allerlei praktische issues tegengekomen...
bij het doorlopen van dat stappenplan en ook al bij het opzetten van de pilot.
Door jullie je te laten buigen over een casus...
komen jullie een heel aantal van die belemmeringen ook zelf tegen...
en ook afwegingen die gemaakt moeten worden in de pilots.
We geven jullie dus wat ervaringskennis mee door die casussen te gaan doen.
We sluiten vervolgens plenair af...
hoe de gesprekken in de groepjes zijn geweest rondom die casus.
Tot slot sluiten we af met een aantal eerste bevindingen vanuit de pilotorganisaties.
De Wet zorg en dwang heeft al een hele voorgeschiedenis.
Dit voorjaar werd duidelijk dat hij er echt komt en dat hij ingaat per 1 januari.
In het voorjaar is gezegd: Laten we dan pilots gaan draaien.
Die pilots hebben een beperkte scope:
Men wilde de kern van de Wet zorg en dwang, het stappenplan dat doorlopen moet worden...
in de praktijk oefenen.
De pilots zijn ook net voor de zomer, en deels in de zomer, gestart...
en lopen door tot en met eind september, dan wel oktober in een aantal gevallen.
Dat betekent dat we nog geen resultaten kunnen laten zien.
Maar we hebben de pilots zo opgebouwd...
dat we per pilot drie keer gedurende het proces een reflectiebijeenkomst beleggen.
Zo'n pilotorganisatie kijkt dan:
Kunnen we, door kleine aanpassingen te doen in het werkproces of nieuwe afspraken te maken...
dan vanuit onze eerste ervaringen dingen anders doen, beter doen...
en wat kunnen we daarvan leren?
Zo kunnen we tussentijds in ieder geval wat bevindingen meegeven...
maar heel veel antwoorden hebben we ook nog niet.
Daarom staat er ook een ideeënbox/vragenbox in de zaal en liggen er post-its op tafel.
Zijn er vragen die wij niet kunnen beantwoorden...
en die niet eerder in dit programma beantwoord zijn...
stel ze dan alsjeblieft via die post-its en de ideeënbox aan VWS en Vilans.
Zij gaan dat beantwoorden in de komende weken.
Zet even je contactgegevens erbij, want wellicht nemen ze rechtstreeks contact op...
maar anders publiceren ze via dwangindezorg.nl.
We verwachten de resultaten van de pilots eind november, december het land in te kunnen sturen.
Welke organisaties doen mee?
In het voorjaar heeft een aantal organisaties zich via VWS aangemeld...
en een aantal heeft zich gemeld na een oproep van de brancheverenigingen.
Uiteindelijk zijn we van twaalf, geloof ik, naar zes gegaan. Dit zijn die zes organisaties.
Daarbij hebben we gezocht naar een verdeling...
tussen intramuraal, kleinschalig wonen en ambulant.
Maar ook dat we zowel een groep intramuraal in een Bopz-afdeling meenemen...
als een afdeling buiten de Bopz.
En dat we bijvoorbeeld ook het logeerhuis bij Zuidwester meenemen, is ook wel aardig.
Zo proberen we veel af te dekken, maar we dekken niet alles af.
Dat kan ook niet met zes organisaties en zes beperkte pilots.
Het filmpje heeft een bug in de presentatie, dus dat doe ik buiten de presentatie om.
Goedemiddag, Petra. Kun je je even voorstellen?
Ik ben Petra Brinkman, beleidsmedewerker Kwaliteit bij DrieGasthuizenGroep in Arnhem.
Goededag, mijn naam is Jan-Willem Kramer, regiomanager bij Stichting Zuidwester...
een organisatie die ondersteuning en zorg biedt aan mensen met een verstandelijke beperking...
binnen zowel de Wlz als het sociaal domein.
In het sociaal domein hebben wij nog relatief weinig tot geen ervaring...
als het gaat om het toepassen van onvrijwillige zorg.
Door de toenemende vraag en complexiteit is het wel onze verwachting...
dat we binnen afzienbare tijd te maken krijgen met onvrijwillige zorg, ook binnen het sociaal domein.
Als het eenmaal zover is, willen we goed voorbereid zijn...
en ervoor zorgen dat onze medewerkers beschikken over een duidelijk proces...
een laagdrempelig en goed te gebruiken registratiesysteem...
en vooral een manier om op de juiste manier in gesprek te raken...
met alle betrokkenen bij onvrijwillige zorg.
Deze zorg zal altijd spannend zijn en moeilijke keuzes en dilemma's met zich meebrengen...
en dat vraagt echt een andere manier van kijken.
Waarom zijn jullie gaan meedoen met de pilot?
Deelname aan de pilot zagen wij als een hele goede mogelijkheid...
om alvast in de praktijk te gaan kijken waar we tegenaan zouden kunnen lopen...
en wat er nodig was om het goed te implementeren.
We dachten ook dat het goed was van dichtbij betrokken te zijn bij de landelijke ontwikkelingen.
We hopen de brede ervaring te gebruiken die we binnen de Wlz hebben opgedaan...
maar verwachten ook dat een aantal processen en met name ook onze systemen...
enige aanpassing nodig hebben om tot een goed, snel en duidelijk proces te komen...
waar ook onze medewerkers binnen het sociaal domein mee uit de voeten kunnen.
Zijn er nog bepaalde uitdagingen geweest? -Ik denk dat de uitdaging voor ons vooral ligt...
in de onduidelijkheden in de rol van de huisartsen en de Wet zorg en dwang-functionaris.
Volgens ons moet daar op landelijk niveau nog wel het een en ander gebeuren.
Ik denk dat daar hele goede werkafspraken over gemaakt moeten worden.
Wat zijn de ervaringen tot nu toe?
We hebben de pilot uitgevoerd in één van de wijkteams van Thuiszorg Groot Gelre...
een onderdeel van DrieGasthuizenGroep.
Uit 63 cliënten selecteerden we er vier bij wie eventueel sprake zou zijn van onvrijwillige zorg.
Na het doorlopen van de eerste twee stappen van het stappenplan...
bleek dat wij op dit moment geen onvrijwillige zorg toepasten.
Het mocht binnen deze pilot in de ambulante setting ook nog niet worden toegepast.
Nog even een check: Er is niemand van deze zes organisaties aanwezig in de workshop, toch?
Nee? Anders... Nee, helder.
Dan mag ik jullie aan het werk gaan zetten.
Ik heb twee typen casussen: een VG-casus in de ambulante setting...
en een PG-casus in de ambulante setting. Die liggen al op de tafels.
Ik ga even peilen wie er affiniteit heeft met de VG.
Kijk, dat zijn er twee. Drie. Oké, ja.
Hier, op deze twee tafels, liggen VG-casussen...
dus jullie mogen hier een groepje vormen voor VG.
De anderen mogen groepjes vormen voor de PG. Die liggen op deze vier tafels.
Mijn naam is Garrit Schumacher. Ik ben van bureau Significant Public.
Ik ben daar senior onderzoeker/adviseur. We zijn hier omdat we praktijkpilots begeleiden...
waarbij het Stappenplan Wet zorg en dwang geoefend wordt.
Het stappenplan is eigenlijk de kern van de Wet zorg en dwang:
Een werkwijze, heel methodisch, waarbij door professionals nagedacht wordt...
ook onderling, en soms met externe deskundigheid...
over: Zijn er geen alternatieven voor onvrijwillige zorg?
En als die onvrijwillige zorg echt nodig is...
hebben we dat dan wel goed ingeregeld en is het zo beperkt mogelijk?
In de workshop 'onvrijwillige zorg' gaat het om twee casussen.
Bij beide zit er een opbouw in.
Het gaat om cliënten die thuis wonen met een PG- of VG-diagnose.
Daarmee moeten de deelnemers aan de slag om zaken na te gaan als:
Vallen ze onder de Wet zorg en dwang?
Is er in de voorgelegde situatie sprake van onvrijwillige zorg?
Moet er een stappenplan opgestart worden?
Wie betrek je bij de gesprekken als je dat stappenplan moet gaan doorlopen?
En waar haal je informatie vandaan als de diagnose bijvoorbeeld nog niet gesteld is?
Daar kunnen verschillende antwoorden op gegeven worden.
Het is belangrijk dat de deelnemers dit stappenplan leren kennen...
en deze vragen kunnen beantwoorden...
omdat het nieuw is voor de professionals die in de ambulante sfeer werken, bij mensen thuis.
Het is voor sommigen eigenlijk een eerste kennismaking met de Wet zorg en dwang.
Het draagt dus bij aan de bewustwording bij hen.
Andere deelnemers zijn er al wat langer mee bezig.
Voor hen is het belangrijk dat ze tegen dezelfde belemmeringen en vragen aanlopen...
als de pilotorganisaties. Daar hebben we het dan vooral over met elkaar.