RUSTIGE MUZIEK
VOICE-OVER: Bijna een op de vijf huishoudens in Nederland...
...heeft een problematische schuld.
Een deel daarvan volgt al een schuldhulpverleningstraject.
Een groot deel echter nog niet.
Hoe eerder deze mensen bij hulpverleners bekend zijn...
...hoe effectiever zij geholpen kunnen worden.
Vrijwel alle gemeenten kennen wel een vorm van vroegsignalering.
Afdelingen kunnen inwoners bijvoorbeeld intern doorverwijzen...
...naar schuldhulpverlening.
Dat kan als zij problematische schulden hebben...
...of wanneer hun schulden een probleem dreigen te worden.
Medewerkers verwijzen voornamelijk door vanuit de Participatiewet...
...armoederegelingen, de WMO en vanuit Jeugdzorg.
Sommige gemeenten maken gebruik van risicomodellen.
Hiermee willen ze burgers in beeld krijgen...
...die mogelijk kampen met problematische schulden.
Dat doen ze met behulp van gegevens over doelgroepen...
...risicofactoren en risicoprofielen.
Daarnaast maken gemeenten afspraken over vroegsignalering met externe partijen.
Op die manier krijgen ze ook burgers in beeld die buiten hun eigen blikveld vallen.
Deze afspraken kunnen op twee manieren worden gemaakt.
Externe partijen kunnen hun klant doorverwijzen naar de gemeente...
...of zij geven de informatie over hun klant door aan de gemeente...
...als zij vermoeden dat die een schuldenprobleem heeft.
Helaas benutten gemeenten vaak nog niet alle mogelijkheden van vroegsignalering.
Zo hebben niet alle gemeenten het intern doorverwijzen goed geregeld.
Ook maken ze niet met alle relevante ketenpartners afspraken...
...en relatief weinig gemeenten maken gebruik van risicomodellen.
Daarnaast vinden gemeenten het lastig om signalen te combineren...
...en daaruit conclusies te trekken.
En tot slot hebben gemeenten vaak geen bruikbare registratie.
Gemeenten worstelen vaak ook met de vraag...
...wanneer zij burgers moeten benaderen.
Te vroeg actie ondernemen is zonde van de schaarse capaciteit.
Er is dan bijvoorbeeld nog geen problematische schuld...
...of de burger weigert de situatie onder ogen te zien.
Bovendien gaat dit in tegen het idee van zelfredzaamheid van burgers.
Maar als een gemeente te laat actie onderneemt...
...kan dat later in het traject van schuldhulpverlening...
...tot onnodige kosten leiden.
Voor effectieve vroegsignalering is een goede timing dus van groot belang.
De Inspectie erkent dat dit lastig is.
De kans op een goede beoordeling van de situatie neemt toe...
...als gemeenten beschikken over voldoende betrouwbare signalen.
Gemeenten kunnen hun vroegsignalering verbeteren door regelmatig te evalueren.
De vragen die een gemeente zich kan stellen...
...zijn bijvoorbeeld: Wat is de grootte en samenstelling...
...van onze groep huishoudens met problematische schulden?
Hebben we met vroegsignalering deze groep op tijd in beeld?
Zo niet, waar ligt dat dan aan?
Ligt dat aan de manier waarop we informatie verzamelen?
Aan de manier waarop we signalen combineren en interpreteren?
Aan de actie die we daarop nemen? Of aan het moment van de actie?
Op basis van de antwoorden uit deze evaluatie...
...kunnen gemeenten verschillende keuzes maken.
Zij kunnen meer of andere informatie verzamelen.
Ze kunnen anders omgaan met de verzamelde informatie.
Of ze kunnen het contact met de burger aanpassen.
Op deze manier werken gemeenten aan effectieve hulp bij problematische schulden.
Een goede registratie is daarbij van groot belang.
Alleen dan kan een gemeente leren van haar eigen systeem van vroegsignalering.