We zijn toch Rotterdammers.
Wij moeten dit met elkaar gaan doen.
Schouders eronder.
Dit moet goed komen.
Uiteindelijk is dat gelukt.
Heijmans Vastgoed BV is met Fenix in Rotterdam één van de vijf genomineerden...
voor een prestigieuze prijs, de Gouden Piramide.
Deze tweejaarlijkse Rijksprijs...
wordt uitgereikt aan de meest inspirerende opdrachtgever...
op het gebied van architectuur en gebiedsontwikkeling.
Er waren bijna 50 inzendingen.
Een vakjury onder leiding van rijksbouwmeester Floris Alkemade...
bestudeerde ze grondig en nomineerde vijf opdrachtgevers.
Vinden we het mooi of lelijk?
Heeft de opdrachtgever risico genomen?
Als je het hebt over lef en je nek uitsteken,
dan denk ik dat dat hier gebeurd is.
Dit zijn de overige nominaties.
Stichting De Getijden met De Getijden Nijmegen.
Projectbureau Ooijen-Wanssum...
met gebiedsontwikkeling Ooijen-Wanssum in Limburg.
Vereniging van eigenaren Schoonschip met Schoonschip in Amsterdam.
Zeestad CV/BV met Stadshart Den Helder.
De jury reist het hele land door om de vijf opdrachtgevers te bezoeken en te bevragen.
Vandaag reist de jury af naar havenstad Rotterdam.
Rotterdam is weer een icoon rijker en het staat op Katendrecht.
Ooit stond hier de San Francisco,
de grootste loods ter wereld.
Eind jaren '40 verwoest een brand het middengedeelte van de loods,
maar ze verrees uit haar as en gaat verder als Fenixloods I en II.
Met het vertrek van de havenbedrijven naar de Maasvlakte,
komen veel loodsen leeg te staan.
Katendrecht verliest haar identiteit en verandert in een keiharde achterstandswijk.
De gemeente Rotterdam heeft de afgelopen jaren flink geïnvesteerd...
om de wijk weer aantrekkelijk te maken,
door middel van renovatie,
nieuwbouw en het aankopen van de oude haventerreinen.
In eerste instantie was het aangekocht om ze daarna te slopen.
Ze hebben toen al heel snel gezegd van,
laten we ze nu behouden.
Toen wij eenmaal eigenaar waren belden ze allemaal op van,
mogen wij wat in die loods doen?
We zijn toen het gesprek aangegaan met Heijmans van,
kunnen we ook een variant maken dat we de woningen bovenop die loods zetten?
Als soort van platte toren erbovenop...
want dan kunnen we die loodsen behouden.
We hadden nog functies zoals het Circus Rotjeknor,
die elke keer van plek naar plek in de stad ging.
Die wilden we heel graag een definitieve plek geven.
Dus toen zijn we met Heijmans gaan kijken...
van hoe kunnen we die loods ook tijdelijk programmeren?
Én tegelijkertijd nadenken over een nieuw definitief leven...
van die loodsen met die woningbouw gecombineerd.
Bouwbedrijf Heijmans wordt eigenaar van de loods...
en ontwikkelt samen met de gemeente Rotterdam een aantal plannen om De Kaap,
zoals Katendrecht in de volksmond genoemd wordt,
weer op de kaart te zetten.
Wij wilden ervoor zorgen dat de drempel om Katendrecht te bezoeken verlaagd werd.
Niet gelijk om dan woningen te verkopen,
maar om Katendrecht beter in de markt bekend te laten staan.
In de veronderstelling dat dat dan leidt tot een soepele verkoop.
Daarom hebben we allerlei initiatieven ontplooid.
Zoals tijdelijk gebruik van grote loodsen zoals de Fenixloodsen.
Die ruimte die we hadden werd door heel veel Rotterdammers gevonden voor gave ideeën.
Daar komt bij dat de gemeente Rotterdam ons de gelegenheid gaf...
dat actief te programmeren en ons het vertrouwen schonk om...
daar ook mee aan de gang te gaan.
Dat heeft ertoe geleid dat we zes jaar lang...
hele leuke initiatieven hebben kunnen ontplooien...
op Katendrecht in de Fenixloodsen.
Die ertoe bijgedragen hebben dat die naam langzaamaan begon te veranderen.
Dat die rauwe rafelrand niet meer een afbreukrisico was,
maar juist een kwaliteit om ernaartoe te gaan.
Dan kan de bouw beginnen.
In de oude loods moeten niet alleen appartementen komen,
maar ook een aantal initiatieven zoals de Fenix Food Factory.
Die moet weer een plek krijgen tegen een betaalbare huur.
Katendrecht is een stoere wijk.
Het is altijd al een stoere wijk geweest.
Wij willen dat stoere karakter bevestigen.
Daarvoor hebben we ook kenmerken genomen...
van die loods die eronder staat in het nieuwe gebouw.
Daardoor is er eigenlijk een soort huwelijk ontstaan tussen die benedenbouw en bovenbouw.
Het gebouw wat erop staat is een woongebouw.
Maar daaronder in die loods zitten allerlei gemeenschappelijke functies...
voor de wijk en voor het gebouw zelf.
Waaronder een opleiding hbo voor circusartiest.
Er zit een naschoolse opvang voor kinderen, Circus Rotjeknor.
Er zit Conny Janssen Danst.
Dat is een grote dansorganisatie.
Er zit een kantoor in.
Maar er zit ook een bed and breakfast in...
en tevens een openbare parkeergarage.
Maar bovenal,
zit daar nog de Fenix Food Factory in.
Om de twee constructies oud en nieuw volledig bouwkundig te scheiden,
wordt een staalconstructie door de oude loods bedacht.
Deze staalconstructie is te vergelijken met een tafel.
De tafelpoten zijn de stalen kolommen van circa zestien meter lang,
die dwars door het gebouw lopen.
Om beide zijden van het gebouw goed toegankelijk te maken,
is dwars door de bestaande loods een brede passage gemaakt.
We moesten iets bedenken waardoor het gebouw een voordeur heeft.
Iedereen zal de voordeur zien als je aankomt.
Dat je vanaf hier de auto's kan zien.
Ik kijk door het glazen dak naar de woningen.
Ik zie daar de lift naar die woningen gaan.
Kortom, ik snap het gebouw.
Bij heel veel van die hele grote gebouwen die geen voordeur hebben,
dan ben je een soort marmot die zoekt naar een deur.
Dat vind ik echt vreselijk.
Dit kost natuurlijk ook heel veel ruimte.
Maar ik denk dat het een hele geslaagde ingreep is.
Om het gebouw mooi te laten aansluiten bij de omgeving,
is gekozen om de gevel aan de kadezijde hoogte te geven...
en aan de straatkant te verlagen.
Een prachtig effect is dat de binnengalerij hierdoor...
een open en licht karakter krijgt.
Iets heel ouderwets wat we weer gebruikt hebben,
is de galerij aan de binnenkant van het blok wat je hier ziet.
Maar het leuke is,
je hebt overzicht en je ziet waar iedereen loopt.
Dat is eigenlijk een ontmoetingsplek geworden,
waardoor een hechte gemeenschap is ontstaan.
De kopers zijn uiteindelijk toch de pioniers geweest die het hier hebben gezien.
Die gedacht hebben, dit wordt de plek van mijn woning.
We hebben ze ook wel geholpen...
want anders dan bij veel andere projecten,
konden kopers hier zelf bepalen hoe groot hun woning was,
waar die precies in het gebouw lag...
en hoe die afgewerkt was.
Dat heeft ervoor gezorgd dat kopers vanaf...
een heel vroeg stadium betrokken zijn geworden.
In die zin zou je ook kunnen zeggen dat kopers...
mede opdrachtgever zijn geworden.
Er waren een schier oneindig aantal opties waaruit ze konden kiezen.
Dat zie je ook terug in het aantal appartementen.
De kleinste is 40 vierkante meter en de grootste is 300 vierkante meter.
Er zijn een aantal die alleen een voordeur hebben en een meterkast.
Én er is een groot aantal volledig naar eigen smaak ingericht,
tot en met een enorm aquarium als keukenblad.
Het zit er allemaal in.
Ik heb heel veel slapeloze nachten gehad en me soms afgevraagd,
waar zijn we aan begonnen?
Hoe kan dit ooit goedkomen?
Maar het mooie is dat we eigenlijk met drie partijen,
gemeente, Robert Winkel en Heijmans dit hebben gedaan.
Als ik zo'n fase had dan was er iemand anders die zei van,
maar wij moeten dit met elkaar gaan doen.
We zijn toch Rotterdammers.
Schouders eronder.
Dit moet goed komen.
Uiteindelijk is dat gelukt.
Rotterdam Fenix,
dat project is heel slim en knap gemaakt.
Ook op een manier dat eigenlijk een heel stadsdeel,
daar nu zijn identiteit en een soort andere beweging kunnen inzetten.
Tegelijkertijd natuurlijk ook een puzzel waarin ze echt heel mooi in geslaagd zijn.
Denkend vanuit de stad,
zichtlijnen, bezonning en afstanden...
ze een project hebben gemaakt wat plotseling zo vanzelfsprekend oogt...
en wat meteen een iconische waarde heeft.
Die precies die kant van Rotterdam zo hard nodig heeft.