Yes, welkom. Ik ben Yasin Yaylali
en welkom bij deze tutorial over het welbevinden van de leerling en leraar
en ik ga je meenemen in een stukje theorie, praktijk, wat tips en heel veel leuke bronnen
en eigenlijk moet ik dan eerst beginnen van hoe ziet dat sociaal welbevinden eruit in de klas. Als het goed
is, als alles klopt, hebben we leerlingen met zelfvertrouwen, ook collega's met zelfvertrouwen.
We hebben leerlingen die doorzetten, die energievol zijn, zeg maar. En we hebben leerlingen en leraren
die steun bij elkaar ervaren. Nu is dat niet altijd zo. En misschien wel in deze tijd heel moeilijk,
maar dat is natuurlijk altijd al moeilijk geweest van ja, hoe voelt de leerling zich, hoe voelt de
leraar zich. Dat heeft natuurlijk invloed op wat ze doen, op wat wij kunnen ook. En ik hoop je met
deze tutorial mee te nemen in welke theorie er precies achter zit. Wat ik doe praktisch in
de klas, wat is een "do", wat is een "don't". Dus hoe kan je dat sociaal welbevinden nou vergroten
met een aantal praktische tips. En ik heb heel veel research gedaan voor deze tutorial en ik heb
ook wat leuke tips die ik met je kan delen daarom. Ja eerst de theorie; ik heb een jaar geleden iets
heel moois mogen doen, namelijk Doorloopjes-video's maken, waarin we eigenlijk de theorie die
over gedrag en relaties was beschreven, dat te vertalen naar video's en daar zaten heel veel
mooie tips ook in, vooral over hoe je met eigenlijk positieve relaties, een krachtige
leeromgeving creëert. En ook wel dat je dan met het corrigeren van gedrag, bijvoorbeeld op een
positieve manier te doen, veel meer uit de relaties kan halen en hoe je als krachtige leraar
voor de klas bijvoorbeeld, de aandacht krijgt en op welke manier je complimenten moet geven,
eigenlijk heel veel leuke tips. Heb je het niet gezien, dan moet je het alsnog een keertje gaan
kijken. Ja, eigenlijk een mooie quote van Tom Sherrington is, die ik vond op zijn blog, is:
"Interactie is onze sleutel, is eigenlijk een stukje de kracht van ons waar we heel veel uit
kunnen halen". En ja, alles wat ik vandaag vertel heeft ook wel te maken of staat op de interactie
die we hebben met leerlingen, maar ook wel leraren onderling, dus dat mogen we niet vergeten.
Ik heb het in drie delen eigenlijk opgehakt, eerst: vóór de les. Sociaal welbevinden
checken. Dus ik heb je even een check-in en check-out beschreven wat ze heel veel doen op de
basisschool van de PBS-methode, in het vo ook heel veel. Op het mbo heb ik het zelf ook wel
eens gedaan gewoon in een kring, checken met elkaar hoe zit je erbij, hoe voel je je, van welke les
komen ze, hebben ze een moeilijke natuur-/scheikundeles gehad, was die toets heel moeilijk,
hebben ze een zware gymles gehad, hadden ze misschien een hele vervelende les gehad,
maar ik check altijd bij leerlingen van hoe zitten jullie erbij, hoe voel je je vandaag,
welke vraag leeft er eigenlijk in je. De check-out is weer aan het einde van de les,
en ik hoop natuurlijk dat datgene wat misschien negatief was, dat dat veranderd is,
maar je wilt natuurlijk ook weten hoe ze weggaan uit je klas. Maar vooral die check-in,
ik heb een video toegevoegd van Bill Rogers en daar geeft hij bijvoorbeeld aan van ja,
hoe hij de aandacht krijgt van de klas, bijvoorbeeld met Cue's, en dat stond ook in "Doorloopjes Gedrag
& Relaties", is dat je met, toch wel krachtige aanwijzingen, dat je consequent bent,
dat je de aandacht vraagt, dat je positief bent, maar soms toch ook dwingend van,
hey, ik wil contact met je. En dat doet hij, beschrijft ie, omdat hij wil aarden met de leerlingen,
dat hij contact met ze wil, dat hij wil dat ze weten dat hij er staat, en dat hij ook voelt dat zij
er zijn, dat je eigenlijk een gezamenlijk doel hebt, namelijk die les starten. Dat is ook een soort van check-
in van, hey, het contact maken. Dus dat is mijn eerste tip eigenlijk. En nooit starten als het helemaal
onrustig is, want dan heb je geen contact en dan weet je niet hoe de leerlingen zich voelen. En dan
weet je ook niet hoe succesvol die les kan zijn, want die informatie van de check-in
kan je juist gebruiken. In hoofdstuk "Gedrag & Relaties" hebben we het ook gehad over positief
framen. Dus datgene wat je ziet, dat je dat eigenlijk ja, in plaats van dat je iets positief
corrigeert eigenlijk. Dus zit iemand omgedraaid, dat je niet roept: "Draai je om". Als je dat soort
cue's geeft, zeg maar, in de klas, dan heb je eigenlijk ja, misschien wel een onveilige situatie
die ontstaat. Maar als je dat vriendelijk doet van, ik zou het fijn vinden, als je me aankijkt en dat
we kunnen beginnen met de les, in de eerste video net bij de check-in, dat is ook een cue die Bill
Rogers dan geeft van, "hey, ik wil je zien, ik wil dat je me aankijkt, ik wil dat je spullen weg-
legt, omdat ik contact met je wil". Dus alles met niet niet zeggen, zeg maar, maar alles juist positief
framen, elke boodschap die je eigenlijk hebt daar hoort ook wat mij betreft een compliment bij. Ik heb
een video toegevoegd van Mark van der Veen en ik ga het niet hebben over motivatie intrinsiek en
ik ga het überhaupt niet hebben over de motivatie. Ik verslik me al als ik erover begin, maar een
mooi component in de motivatie van leerlingen is altijd datgene wat ze kunnen, dus de competentie
van leerlingen. En ik denk als je complimenten geeft, geef dan complimenten op de competentie. Dat geeft
ze zelfvertrouwen. Dus in plaats van wat je voorbeeld zegt, mijn zoontje zegt altijd dat zijn juf
geeft, zegt van: "Oh, wat doe je dit goed! Oh, wat ben je hard aan het werk! En wat heb je dit mooi
geschreven!" En dan zegt hij eigenlijk tegen mij, ja, dat vind ik eigenlijk niet echt klinken zo'n compliment.
Misschien wat hij wel wil horen is dat hij ergens goed in is en dat hij iets heeft opgelost en
dat hij succeservaring heeft, zoals Mark van der Veen zegt. En dat leerlingen horen van: "Hé, in
woordenschat ben je echt vooruitgegaan" of "Deze rekensom heb je nu onder de knie". Dat je dat soort
complimenten geeft, dat help bij het zelfvertrouwen en dat heeft weer direct invloed op het sociaal
welbevinden van de leerlingen in dit geval. Dus positief framen, iets gewoon op positieve manier
corrigeren en een compliment geven, maar dan iets benoemen in de competentie van wat de leerling
kan voor het zelfvertrouwen. Welbevinden van de leraar voor jou en voor mij eigenlijk. Ook
belangrijk, wel ook check-in, check-out hoe hij je voelt, zeg maar. Ik heb een video hier toegevoegd,
wel van een commercieel programma, maar dat wordt eigenlijk gevraagd aan een lerares over haar werk
en ze krijgt wat complimenten en ze vertelt daarover en dan komen er allemaal gevoelens naar boven en
denk ik, oh, daar speelt echt wat bij die juf, een bepaalde emotie bij haar werk. Wij hebben ook
gevoelens, daar komt het eigenlijk op neer. En wij hebben misschien ook wel zo'n check-in nodig,
van, hey, hoe sta je er vandaag in? Hoe voel je? En lukt misschien iets niet. En dat mag
geen taboe zijn binnen een school. En er moet eigenlijk een soort van visie zijn van, hey, we kunnen leren
van elkaar. En nou, we kennen allemaal het rapport dat we veel leren van collegiale feedback. En Bill
Rogers zegt ook van, oké, senior docenten koppelen aan bijvoorbeeld jongere docenten,
dat kan elkaar versterken. Bijvoorbeeld als jij vragen hebt iets niet weet op te lossen,
of je weet niet hoe je ergens mee omgaat, dan heb je heel veel aan bijvoorbeeld een wat oudere
docent met ervaring of iemand die daar een specialisme in heeft. En het is belangrijk om te vragen aan je
collega's en voor de leiding aan je leraar van hoe staan jullie erin? Hoe voel jij je vandaag? Want dat
geeft je ook heel veel relevante informatie. Dat is even buiten de klas. Als ik het samenvat,
ik begon met de start van de les, echt de check-in van, hey, hoe zitten de leerlingen erbij? Hoe voelen
ze zich? In welke mate heeft dat invloed op mijn les? En het geeft je belangrijke informatie over
de leerlingen. En dat heeft eigenlijk voor jou een soort van sleutel of die les succesvol wordt
of niet. Want je weet hoe de leerlingen zich voelen. Tijdens de les hebben we het gehad over
positief framen. Datgene wat je vraagt, dat je dat op positieve manier doet. En ook dat als je een
compliment geeft, dat je dat doet op de competentie. Dat zelfvertrouwen van leerlingen kan groeien,
omdat ze precies horen wat ze goed doen, zeg maar. In plaats van, hey, je doet het hartstikke goed.
En in de school, ja, collegiale support vind ik heel belangrijk; dat je samen praat over datgene
wat niet goed gaat dat dat kan. En dat je elkaar vooral helpt want jullie hebben elkaar nodig en
we hebben de schoolleiding nodig als het gaat om ook de visie die we hebben op bijvoorbeeld het
sociaal welbevinden van leraren en leerlingen. Mooie aanvulling, ja, check-in, check-out van de
PBS-methode. Heel veel leuke praktische voorbeelden die je in de klas kan doen. Bill Rogers kan ik
alles van kijken in een avondje van YouTube en heb ik een paar keer al gedaan als je wat leuke tips
wil hebben en de achterliggende gedachte wil horen waarom iemand dat nou precies doet. En dat gaat
echt om interventies in de klas, om bijvoorbeeld orde te houden, contact te maken. Doorloopjes, zie je
als tip Doorloopjes 2 komt er bijna aan. En me vergeet ook niet Doorloopjes 1 te kijken. Ook heel
waardevol. TeacherHead, dan is een mooi blog waarin het een en ander wordt beschreven over onder
andere wat ik net beschreef van interactie en de kracht daarvan. En er is natuurlijk heel veel
onderzoek gaande dus bij 't ministerie van onderwijs kun je ook heel veel praktische tips en onderzoek vinden
die jou kunnen helpen bij het beter maken van je les en bij het beter maken van je team voor
alle leraren en voor de schoolleiding. Ja, en dan rest mij jullie te bedanken, maar niet voordat ik even
mijn twee favoriete zinnen heb. Als je nou morgen in de klas komt vraag, alsjeblieft een leerling:
"welke vraag leeft op dit moment in jou?". Als je dat hoort dan weet je waar de leerling mee bezig is.
Niet alleen misschien met jouw les, maar misschien nog veel meer dingen. Dat is een hele diepe vraag en
ik hoop dat ze daar aan kunnen wennen. Stel die vooral en vraag ook aan je collega: "Hoe ziet
jouw wereld, hoe ziet jouw school eruit na deze vergadering of na de teammeeting die je hebt gehad?".
Neem die alsjeblieft mee, dat is goud waard eigenlijk voor jullie relatie. Dankjewel voor het kijken naar
deze tutorial. Ik was Yasin Yaylali van Meesters met Dromen en heel veel succes met het vergroten
van sociaal welbevinden in de klas. Doei!