Seksuele uitbuiting is mensonterend.
Het maakt mensen ondergeschikt aan
een verdienmodel en dat laat diepe sporen na.
Het bieden van bescherming en passende
hulpverlening is daarom essentieel.
Het stereotiepe beeld van binnenlandse seksuele
uitbuiting is dat van een manipulatieve,
geharde crimineel die een naïef en kwetsbaar
tienermeisje op een slinkse manier voor zich wint
om haar vervolgens bruut uit te buiten.
Maar de werkelijkheid is veelzijdiger.
Daders en slachtoffers kunnen zowel mannen als
vrouwen zijn en zowel minderjarig als volwassen.
Van valse liefde en uiteindelijk bruut geweld
is lang niet altijd sprake.
De ene dader is onderdeel van een
crimineel netwerk en de ander werkt
opportunistisch samen in een kleine groep
of zelfs helemaal alleen
en vaak minder georganiseerd dan je zou denken.
Binnenlandse seksuele uitbuiting is een vorm
van mensenhandel die moeilijk te doorgronden is.
Om tot een effectievere aanpak te komen moeten we
verder kijken dan het stereotiepe beeld.
Bij binnenlandse seksuele uitbuiting werven
daders hun slachtoffers in hetzelfde land
als dat ze hen uitbuiten.
Het is een vorm van mensenhandel waarbij
slachtoffers soms niet eens verplaatst worden.
Daders profiteren van seksuele diensten waartoe
zij hun slachtoffers dwingen door geweld te
gebruiken, of, veel subtieler,
ze te misleiden of misbruik te maken
van hun kwetsbare positie.
Door deze vormen van dwang doet het er niet toe
of een slachtoffer er zelf mee instemt.
Bij een minderjarig slachtoffer is altijd sprake
van seksuele uitbuiting, ook zonder geweld,
misleiding of andere dwangmiddelen.
Omdat het slachtoffer zo jong is,
wordt het per definitie gezien als kwetsbaar.
Aspecten als ‘status’, ‘geld’,
‘uiterlijk vertoon’ en ‘erbij horen’,
kunnen ervoor zorgen dat het verkopen
van seks aantrekkelijk lijkt.
Soms kan een slachtoffer zelfs het eerste
contact leggen: zonder de gevolgen te overzien.
Dader en slachtoffer kennen elkaar vaak al.
Hun relatie verandert langzaam
in een uitbuitingsrelatie.
Dader en slachtoffer delen vaak
een kwetsbare achtergrond.
Hierbij kunnen factoren als een
lage sociaal-economische status,
geen stabiele gezinsbasis en psychische
problematiek een rol spelen.
De grens tussen dader en slachtofferschap kan
vaag zijn. Zowel dader als slachtoffer vertoont
soms onder druk dadergedrag.
Het té eenzijdige beeld kan leiden tot het
niet herkennen en erkennen van binnenlandse
seksuele uitbuiting.
Met als gevolg: blaming the victim
en slachtoffers die zichzelf niet altijd als
slachtoffer zien, wat daders de mogelijkheid
geeft om hun gedrag goed te praten.
Goedbedoelde voorlichting die de plank misslaat
of hulpverlening die niet aansluit bij wat
een dader of slachtoffer nodig heeft.
Binnenlandse seksuele uitbuiting is vaak veel
ingewikkelder dan het op het eerste gezicht lijkt.
Wees je bewust van je eigen aannames,
probeer je ogen en oren open te houden voor de
niet-stereotiepe situaties
en blijf vragen stellen.
Om deze vorm van mensenhandel beter te bestrijden,
moeten we de complexe dynamiek tussen dader en
slachtoffer verder ontrafelen.
Zonder daders vrij te pleiten
of slachtoffers te beschuldigen.
Alleen door meer inzicht kunnen we dader- en
slachtofferschap en de herhaling
daarvan beter voorkomen.
Meer informatie over binnenlandse
seksuele uitbuiting?
Kijk op www.nationaalrapporteur.nl.