Wanneer er een dijk bij jou in de buurt versterkt moet worden
wordt daar niet zomaar aan begonnen.
Eerst moet alles tot op de bodem uitgezocht worden.
En het kan zijn dat jij als omwonende daar wat van gaat merken.
Wat precies? Dat vertel ik je in deze video.
Om een dijk goed te kunnen versterken, moet er vooraf van alles worden uitgezocht.
Denk bijvoorbeeld aan de staat van de omliggende huizen
gebouwen en bomen, de locatie van kabels en leidingen en de samenstelling van de bodem.
Het waterschap of Rijkswaterstaat wil met deze onderzoeken
zo vroeg mogelijk gaan beginnen.
Want hoe eerder je al deze verschillende onderzoeken hebt gedaan
hoe eerder je weet welke oplossingen mogelijk zijn.
Wat dit voor onderzoeken zijn? Dat ga ik je vertellen.
Ik licht kort de belangrijkste onderzoeken toe én vertel daarbij natuurlijk
wat jij als omwonende hiervan zou kunnen merken.
De naam zegt het misschien al een beetje;
bij ecologisch onderzoek wordt er gekeken naar alles
wat er in de omgeving van de dijk groeit en leeft.
De natuur moet namelijk zo min mogelijk verstoord worden door de dijkversterking.
Dit onderzoek wordt uitgevoerd door ecologen.
Zij kijken of er wellicht beschermde soorten dieren en planten aanwezig zijn.
Wanneer deze informatie bekend is, kan het waterschap hiermee rekening houden.
Naast dat er ecologisch onderzoek wordt gedaan
wordt er ook altijd goed gekeken naar de bomen die langs het dijktraject staan.
De details van de bomen worden verzameld tijdens een veldonderzoek.
Op basis van deze resultaten wordt beslist of het ontwerp van de dijk
wordt aangepast of de boom gekapt zal worden.
Een dijkversterkingsproject kán best ingrijpend zijn als je aan de dijk woont.
Wanneer er bijvoorbeeld een constructie moet worden aangebracht
zoals een damwand
kunnen er namelijk trillingen ontstaan.
Ook het langsrijden van bouwverkeer zou dit al kunnen veroorzaken.
En je wil natuurlijk niet dat deze trillingen schade veroorzaken.
Daarom wordt er vooraf aan een dijkversterking altijd bouwkundig onderzoek gedaan.
Dat houdt in dat er wordt gekeken naar de staat
van de panden en de bouwtekeningen hiervan.
Wanneer het nodig is, komt er ook een bouwkundig constructeur kijken.
Wanneer jouw huis of pand in aanmerking hiervoor komt
neemt het waterschap hierover contact met jou op.
Wanneer een dijk versterkt wordt, is de kans groot dat er ook gegraven gaat worden.
Daarom is het heel belangrijk om te weten waar precies kabels en leidingen liggen.
En dit zijn er nogal wat.
Denk aan je telefoon-, gas-, water- en elektriciteitsaansluiting.
Omgevingsmanager Basten Heeg weet daar meer van.
Een onderdeel van de conditionerende onderzoeken
zijn ook de onderzoeken naar kabels en leidingen.
Waar liggen ze en liggen ze mogelijk ook in de weg voor een aanstaande dijkversterking.
Nou we staan hier op de dijk bij Ophemert en daar hebben we te maken met kabels en leidingen die in de weg liggen.
De dijk schuift hier een heel groot gedeelte richting de rivier en dat betekent
dat de kabels die in de dijk liggen daar niet kunnen blijven liggen.
Mocht het verleggen van kabels en leidingen nou leiden tot overlast
dan zal je hier als omwonende natuurlijk ruim op tijd over geïnformeerd worden.
Voordat het ontwerp van de versterkte dijk gemaakt kan worden
moet het waterschap precies weten wat de opbouw en samenstelling
van de ondergrond langs het hele projectgebied is.
Daarvoor wordt geotechnisch onderzoek gedaan.
Zo’n onderzoek wordt vaak gedaan door middel van sondering, boring en geofysisch onderzoek.
Bij sondering wordt een lange buis in de grond gedrukt om de weerstand van de grond te meten.
Om de samenstelling van de grond te onderzoeken, worden boringen gedaan.
En bij geofysisch onderzoek wordt van boven de grond
met elektromagnetische metingen de bodemopbouw onderzocht.
En tenslotte wordt er bij geotechnisch onderzoek ook bovengronds gekeken, namelijk naar de dijkbekleding.
Waar bestaat deze uit en is deze nog stevig genoeg?
Al de resultaten van deze onderzoeken worden meegenomen in het ontwerp van de dijk.
Het kan ook zijn dat er in de bodem archeologische resten zitten.
Het doel is om archeologische resten in de bodem te behouden en te beschermen.
Daarom is het belangrijk dat er van tevoren wordt uitgezocht
of er eventuele archeologische resten in de grond zitten.
Dat gebeurt eerst via bureauonderzoek en eventueel via proefmonsters op plekken
waarvan verwacht wordt dat er archeologische vondsten gedaan kunnen worden.
Als er daadwerkelijk resten worden gevonden, worden deze opgegraven.
Maar het kan ook dat deze blijven liggen of dat het dijkontwerp hierop wordt aangepast.
Bijvoorbeeld als er resten van een groot gebouw worden gevonden.
Zoals een burcht.
Die resten zijn vaak te groot om helemaal bloot te leggen
en moeten natuurlijk niet de betrouwbaarheid van de dijk beïnvloeden.
Eén van de soorten bodemonderzoek is milieuhygiënisch onderzoek.
Hierbij wordt er gekeken of de bodem vervuild is.
Als er bijvoorbeeld voorheen een akker lag, dan kunnen er nu bestrijdingsmiddelen in de bodem zitten.
Op basis van bureauonderzoek wordt waar nodig op verschillende plekken
de bodem onderzocht door er monsters van te nemen.
Deze monsters worden naar een laboratorium gestuurd.
Hier kunnen ze vaststellen in welke mate de grond verontreinigd is.
Is de grond schoon, dan kan het hergebruikt worden.
Is de grond vervuild, dan moet het verwerkt worden door een gespecialiseerd bedrijf.
Bij cultuurhistorisch onderzoek wordt gekeken naar hoe het landschap vanuit vroeger is ingericht
hoe dat nu nog herkenbaar is en hoe het gewaardeerd wordt.
Denk bijvoorbeeld aan middeleeuwse kavelvormen of belangrijke monumentale panden rondom een dijk.
Het cultuurhistorisch onderzoek bestaat deels uit bureauonderzoek
en deels uit veldonderzoek waarbij een cultuurhistoricus het gebied bezoekt.
Aan de hand van deze informatie wordt bepaald of er een bepaald gebied of element
in het gebied in stand moet worden gehouden door de ontwerpers van de dijk.
Zo wordt ervoor gezorgd dat de identiteit van een gebied aanwezig blijft.
Zoals je hebt gehoord en gezien in deze video zijn er dus flink wat dingen
die onderzocht moeten worden.
En met al die onderzoeken, is de kans groot dat jij als omwonende op en om de dijk
wat mensen aan het werk zal zien voordat de realisatie gaat plaatsvinden.
Wil je nou meer weten over onderzoeken bij jou in de buurt?
Kijk dan op de website van jouw waterschap.