Om in 2050 klimaatneutraal te zijn, zullen wij ook onze woningen moeten gaan
verwarmen zonder uitstoot van broeikasgassen.
Een belangrijke stap in deze transitie is het
aardgasvrij maken van woningen en gebouwen.
Gemeenten spelen hierin een sleutelrol.
Zij werken aan warmte programma's om deze overgang stapsgewijs te realiseren.
Deze programma's moeten eind 2026 klaar zijn.
Maar hoe maak je die plannen?
Daarvoor is data essentieel.
Daarom maakt het Planbureau voor de Leefomgeving de Startanalyse.
De geactualiseerde Startanalyse is een instrument dat gemeenten kunnen gebruiken
als basis om te kiezen hoe ze buurten aardgasvrij kunnen maken.
Het biedt gedetailleerde strategieën en data over de
technische mogelijkheden en kosten om klimaatneutraal te worden.
Denk aan opties zoals warmtenetten, hybride
warmtepompen of all electric oplossingen.
De huidige actualisatie bouwt voort op de eerdere editie uit 2020.
Gemeenten krijgen eerst onder embargo toegang tot de nieuwste gegevens.
De resultaten worden op een later moment openbaar gemaakt, inclusief een
rapport van het Planbureau voor de Leefomgeving met analyses en duiding.
De ASA 2025 brengt de nationale kosten voor
verschillende warmte strategieën in beeld om aardgasvrije gebouwen te verwarmen.
De nationale kosten zijn de kosten gerekend vanuit Nederland bv.
En daarbij kijken we dus niet naar de verdeling van kosten.
In de data analyse zitten vier strategieën om aardgasvrij te verwarmen
en die vergelijken we dus op buurtniveau.
Daarbij kijken we naar
de totale kosten per buurt en maken we ook een vergelijking tussen die opties.
Kijk daarbij niet alleen maar naar de allerlaagste, maar kijk ook
naar de spreiding die je ziet tussen de verschillende strategieën.
Naast nationale kosten zijn er ook andere indicatoren waar je op kan sturen.
Denk bijvoorbeeld aan het energieverbruik van gebouwen.
Om die reden brengen we ook de isolatie kwaliteit van gebouwen in beeld.
Binnen de Startanalyse is
dit ook iets wat je als gemeente als informatie beschikbaar krijgt.
Daarnaast brengen we ook
de beschikbaarheid van klimaatneutraal gas en met name de onzekerheid over de
beschikbaarheid van klimaatneutraal gas in beeld, zodat je als gemeente ook daar
kan kijken in welke mate dit een realistische optie is voor mijn buurt.
De Startanalyse bevat dus veel gedetailleerde informatie over de kosten
en over de opbouw van verschillende strategieën om aardgasvrij te verwarmen.
Maar daarnaast kun je als gemeente al lokaal plannen hebben gemaakt
om te verduurzamen, maar zijn deze niet meegenomen
in de Startanalyse. Deze kunnen wel heel waardevol zijn om jouw
uiteindelijke analyse in het programma mee te verrijken.
Ten opzichte van de vorige keer is er met name een actualisatie in de kosten.
Tussen nu en 2020 zijn er namelijk grote verschillen in inflatie.
Dat komt door gestegen grondstoffen en materiaal prijzen.
Naast de actualisatie en kosten zijn ook de data vanuit de gemeente geactualiseerd.
Denk daarbij aan lokale warmtebronnen en geothermie contouren
en zijn er aanpassingen geweest in de strategieën en varianten.
Met de Startanalyse krijg je als gemeente heel veel
data en we begrijpen ook dat je daardoor soms door de bomen het bos niet meer ziet.
Om het pad wat zichtbaarder te maken en te kijken of we die data
toegankelijk kunnen maken, hebben we een aantal producten toegevoegd die
inzicht geven in de keuzes die we maken en hopelijk ook de data toegankelijk maken.
Gemeenten zijn volop aan de slag met het
herijken van een transitievisie warmte richting een warmte programma.
In dit warmteprogramma staat wanneer welke wijk van het aardgas af gaat
en als dat is tussen nu
en de komende tien jaar, wat dan precies het warmtealternatief is.
De geactualiseerde Startanalyse van PBL is hierin een belangrijk vertrekpunt.
Wel is het nodig om als gemeente daarop een eigen lokale analyse te verrichten.
Zo kan in de PBL-Startanalyse een warmtebron zijn opgenomen die kan
worden toegepast in verschillende wijken en ook in verschillende gemeenten.
Het is dus nodig om te kijken waar die warmtebron het best kan worden ingezet.
Vanuit het NPLW zijn we ook bezig met een ondersteuningsaanbod
om gemeenten te helpen om stapsgewijs te komen tot zo'n warmteprogramma.
In het ondersteuningsaanbod komt de geactualiseerde
Startanalyse van PBL ook aan de orde.
Dat betekent dat we gemeenten toelichten hoe ze die Startanalyse kunnen gaan
gebruiken, om daar vervolgens zelf mee aan de slag te gaan.
Dus we vertellen over de opbouw en welke informatie daarin staat.
Vorig jaar zijn we als NPLW bovendien ook gekomen met een handreiking
voor het warmteprogramma.
Deze handreiking, tezamen met de geactualiseerde Startanalyse,
bieden een uitstekende basis om aan de slag te gaan met het warmte programma.
Gezamenlijk met je bewoners, ondernemers, stakeholders en collega gemeenten
Stel je vragen in de webinars en een verdiepende
sessie en kijk op de website voor meer informatie.