GETIK OP EEN TYPEMACHINE
VOICE-OVER: Om met z'n allen goed te kunnen leven in Nederland...
...moet iedereen gebruik kunnen maken van voorzieningen.
Bijvoorbeeld onderwijs.
Of een geluidswal langs de snelweg.
Maar deze voorzieningen zijn niet gratis.
We moeten met z'n allen betalen om ze te kunnen gebruiken.
Dat doen we onder andere met belastingen en premies...
...die jij en bijvoorbeeld bedrijven betalen aan de overheid.
Wie bepaalt nou hoeveel geld we ergens aan uitgeven?
En waar we dat geld vandaan halen?
We zijn met te veel mensen om met z'n allen ons land te besturen.
Stel je eens voor dat we met bijna zeventien miljoen mensen afspraken moeten maken.
Dat is niet te doen. Daarom zijn er verkiezingen.
We kiezen met elkaar de mensen waarvan wij vinden...
...dat ze de beste plannen voor ons land hebben.
Die mensen horen bij een politieke partij...
...en die zijn er in verschillende soorten en maten...
...en de ene kan iets heel anders belangrijk vinden dan de andere.
De partijen met genoeg stemmen komen in de Tweede Kamer.
Daar is plaats voor 150 mensen van verschillende partijen.
Na de verkiezingen wordt gekeken welke partijen het land gaan besturen.
Dat zijn verschillende partijen...
...die samen meer dan 75 zetels in de Tweede Kamer hebben...
...en met elkaar willen samenwerken.
Ze maken afspraken over bijvoorbeeld het onderwijs, de zorg en veiligheid.
De belangrijkste worden opgeschreven in een officieel document, het regeerakkoord.
Als dat klaar is, moeten er uit de partijen, die het land gaan besturen...
...ministers en staatssecretarissen gevraagd worden...
...die ervoor zorgen dat alle plannen ook echt worden uitgevoerd.
Samen vormen zij het kabinet.
In Nederland staan veel dingen al vast.
We vinden bijvoorbeeld dat als je geen werk kunt krijgen...
...je toch recht hebt op inkomen.
Of dat je naar de dokter kunt als je ziek bent.
GEKUCH
Maar niet alles staat vast.
Daarom moet er ieder jaar besloten worden waar het geld nog meer naartoe gaat.
En waar het vandaan gehaald moet worden.
Dat doen de ministers. Die maken ieder jaar een plan...
...waarin staat waar ze het komende jaar geld aan willen uitgeven.
Zo'n plan, dat vol staat met cijfers, noemen we een begroting.
Ieder ministerie maakt elk jaar een eigen begroting.
De minister van Financiën verzamelt alle afzonderlijke begrotingen...
...en maakt er één begroting van, de Rijksbegroting.
De derde dinsdag van september is het Prinsjesdag.
Tijdens deze dag presenteert de minister van Financiën de Rijksbegroting...
...en de Miljoenennota.
In de Miljoenennota worden de belangrijkste plannen van het kabinet uitgelegd.
In de maanden na Prinsjesdag...
...komen alle ministers en staats- secretarissen vaak in de Tweede Kamer...
...om de plannen van het kabinet met de Kamerleden te bespreken.
Pas als de plannen door de Tweede en de Eerste Kamer zijn goedgekeurd...
...kunnen ze worden uitgevoerd.
ZACHT GEFLUIT VAN VOGELS EN GELOEI VAN EEN KOE